วัดมหาธาตุวรวิหาร

วัดมหาธาตุวรวิหาร ตั้งอยู่ในเขตเทศบาลเมืองราชบุรี เดิมเรียกว่า “วัดหน้าพระธาตุ” บ้าง
“วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ” บ้าง ตั้งอยู่เกือบใจกลางเมืองราชบุรีเก่า หรือเมืองชยราชปุรีตามที่ปรากฏ ในศิลาจารึกปราสาทพระขรรค์ รัชสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 (พ.ศ.1725-1760) มหาราชองค์สุดท้าย แห่งราชอาณาจักรเขมรโบราณ ร่วมกับอีก 5 เมือง คือ ลโวทยปุระ (เมืองลพบุรี),สุวรรณปุระ (เมืองสุพรรณบุรี), ศัมพูกปัฏฏนะ (เมืองโกสินารายณ์ อ.บ้านโป่ง),ศรีวิชัยสิงหปุรี (เมืองสิงห์ กาญจนบุรี) และ ศรีชัยวัชระปุรี (เมืองเพชรบุรี) ส่วนวัดมหาธาตุนี้ สันนิษฐานว่าสร้างแต่สมัยทวารวดี ราวพุทธศตวรรษที่ 15-16 ไล่เลี่ยกับการสร้างเมืองราชบุรีเก่า ต่อมามีการสร้าง ศาสนสถานที่เรียกว่า ปราสาทในศิลปะเขมร หรือลพบุรี ซ้อนทับ ราวต้นพุทธศตวรรษที่ 18 เพื่อเป็นศูนย์กลางของเมือง ตามความเชื่อ เรื่องคติจักรวาลของเขมร ต่อมาปราสาทที่สร้างขึ้นคงหักพังลง จึงมีการสร้างปรางค์ใหม่ ต้นสมัยอยุธยา ราวพุทธศตวรรษที่ 20-21 ดังปรากฏรูปแบบสถาปัตยกรรมปัจจุบันซ้อนทับ