ค้นหาภูมิปัญญา ปราชญ์ชาวบ้าน นวัตกรรม และสถานที่สำคัญในจังหวัดราชบุรี
อ.ปากท่อ ต.ปากท่อ
ตั้งเมื่อ พ.ศ. 2380 ในตำบลปากท่อ อำเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย โดยชื่อ วัดตั้งตามชื่อของตลาดเพราะตั้งอยู่ใกล้กับตลาดปากท่อในสมัยก่อน วัดแห่งนี้ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อ พ.ศ. 2467 และเป็นศูนย์กลางทางจิตใจรวมถึงพัฒนาการศึกษาของชุมชนมาอย่างยาวนาน ประวัติเชิงลึก และการบันทึกอย่างเป็นทางการในเอกสารประวัติศาสตร์หลักของ เทศบาลตำบลปากท่อ
อ.เมืองราชบุรี ต.ท่าราบ
นางสาวสุมาลี ขุนพลพิทักษ์ เป็นเกษตรกร ทำการเกษตรเรื่องของการเกษตรผสมผสาน การปลูกพืชผักในกระถาง และเป็นวิทยากรให้ความรู้การทำอาหารขนม การทำขนมเปี๊ยะ การทำขนมซาลาเปา การทำลูกประคบสมุนไพร การทำเกษตรผสมผสาน การปลูกพืชผัก การปลูกสมุนไพรพื้นบ้าน การทำปุ๋ยน้ำชีวภาพ และแนะนำให้ความรู้แก่ผู้ที่สนใจนำไปต่อยอด
อ.ปากท่อ ต.ทุ่งหลวง
นายฉลวย คเชนทรกำแหง เดิมเป็นครูสอนระดับประถมศึกษาที่โรงเรียนวัดสันติการาม ตำบลทุ่งหลวง อำเภอปากท่อ จังหวัดราชบุรี ในอดีตเป็นผู้มีความรู้ด้านหัตถกรรมเครื่องหนัง เนื่องจากเคยเรียนศิลปะช่างหนังจากโรงเรียนช่างหนังที่กรุงเทพมหานครฯ ได้ฝึกทำเครื่องประเภทต่างๆอยู่หลายปี จนเกิดความชำนาญ หลังจากเกษียณอายุราชการ ได้ทำเครื่องหนังประเภทต่างๆเป็นอาชีพหลัก และได้ถ่ายทอดวิชาความรู้ให้แก่ชุมชนและบุคคลทั่วไป รวมทั้งเป็นวิทยากรสอนการทำเครื่องหนังให้หน่วยงานต่างๆ ทั้งภายในตำบล ต่างอำเภอ และได้นำผลงานของตนเอง และชุมชนจัดแสดงในงานต่างๆเพื่อเผยแพร่ด้วย
อ.เมืองราชบุรี ต.พงสวาย
ประวัติความเป็นมา เป็นหมู่ที่รวมกลุ่มสำหรับผู้ที่สนในอยากมีรายได้เสริม โดยเริ่มจาก การส่งเสริมการศึกษาต่อเนื่องของศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอเมืองราชบุรี โดยกศน.ตำบลพงสวาย โครงการจัดการศึกษาเพื่อพัฒนาอาชีพ ศูนย์ฝึกชุมน จำนวน 50 ชั่วโมงให้กับกลุ่มแม่บ้าน ประชาชนทั่วไปและเมื่อเรียนจบหลักสูตร ได้มีผู้ที่ให้การสนใจรวมกลุ่มกันทำเป็นอาชีพขายส่งในชุมชน และตามร้านค้าต่างๆ ต่อมาได้ปรับปรุงรูปแบบสีสันให้สวยงาม ความคงทน ทำให้กลุ่มสามารถหาตลาดได้อย่างต่อเนื่อง ขายส่งไปต่างจังหวัด และมียอดสั่งซื้อตลอด เป็นอีกอาชีพที่กลุ่มประสบความสำเร็จ ความเป็นมาของแหล่งเรียนรู้ ประชาชนทั่วไปและเมื่อเรียนจบหลักสูตร ได้มีผู้ที่ให้การสนใจรวมกลุ่มกันทำเป็นอาชีพขายส่งในชุมชน และตามร้านค้าต่างๆ ต่อมาได้ปรับปรุงรูปแบบสีสันให้สวยงาม ความคงทน ทำให้กลุ่มสามารถหาตลาดได้อย่างต่อเนื่อง ขายส่งไปต่างจังหวัด และมียอดสั่งซื้อตลอด เป็นอีกอาชีพที่กลุ่มประสบความสำเร็จ
อ.เมืองราชบุรี ต.คูบัว
จิปาถะภัณฑ์สถานบ้านคูบัว ตั้งอยู่ในวัดโขลงสุวรรณคีรี ตำบลคูบัว อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี จิปาถะผภัณฑ์สถานบ้านคูบัว เป็นพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นของชุมชน ด้วยความริเริ่มของชุมชนหลายองค์กรในพื้นที่ ก่อสร้างเสร็จเมื่อปีพ.ศ. 2550 โดยความร่วมมือของวัดโขลงสุวรรณคีรี มูลนิธิพัฒนาประชากรตำบลคูบัว และศูนย์สืบทอดศิลปะผ้าจกราชบุรี ชมรมชาวไท-ยวน ราชบุรี โดยได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากองค์การบริหารส่วนจังหวัดราชบุรี เพื่อเป็นประโยชน์แก่สาธารณะในแง่การสืบทอดวัฒนธรรมไท-ยวน ที่ปัจจุบันหลงเหลืออยู่เพียงแค่ภาษาพูดและการทอผ้าจก ซึ่งเป็นมรดกทางวัฒนธรรม การแต่งกายของผู้หญิงไท-ยวนเท่านั้น
อ.โพธาราม ต.บ้านฆ้อง
ศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ระดับตำบลบ้านฆ้อง (ศกร.ระดับตำบลบ้านฆ้อง) ตั้งอยู่ในพื้นที่ตำบลบ้านฆ้อง อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี เป็นหน่วยจัดการเรียนรู้ในระดับพื้นที่ที่มุ่งส่งเสริม สนับสนุน และจัดการเรียนรู้ให้แก่ประชาชนทุกช่วงวัย เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงโอกาสทางการศึกษาและพัฒนาตนเองได้อย่างต่อเนื่อง เดิมศูนย์แห่งนี้ดำเนินงานในชื่อ “กศน.ตำบลบ้านฆ้อง” ภายใต้การดำเนินงานของศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอโพธาราม โดยมีบทบาทสำคัญในการจัดการศึกษานอกระบบระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน การศึกษาเพื่อพัฒนาทักษะชีวิต การศึกษาเพื่อพัฒนาสังคมและชุมชน รวมถึงการศึกษาเพื่อพัฒนาอาชีพให้แก่ประชาชนในพื้นที่ ศกร.ระดับตำบลบ้านฆ้องมีการทำงานร่วมกับภาคีเครือข่ายในพื้นที่ โดยเฉพาะ เทศบาลตำบลบ้านฆ้อง และหน่วยงานด้านสุขภาพและชุมชน เพื่อร่วมกันส่งเสริมคุณภาพชีวิตและพัฒนาศักยภาพของประชาชน ตัวอย่างเช่น การจัดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาวะและอนามัยของผู้สูงอายุร่วมกับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านเก่า นอกจากนี้ ยังมีบทบาทในการส่งเสริมการประกอบอาชีพและสร้างรายได้ให้แก่ประชาชน โดยมีการจัด ศูนย์ฝึกอาชีพชุมชน ร่วมกับเทศบาลตำบลบ้านฆ้อง เช่น หลักสูตรการทำไม้กวาดดอกหญ้า การทำเชือกป่านมหัศจรรย์ และการทำผลิตภัณฑ์จากผักตบชวา ซึ่งเป็นกิจกรรมที่มุ่งพัฒนาทักษะอาชีพและต่อยอดภูมิปัญญาและทรัพยากรในชุมชน ในปัจจุบัน ศกร.ระดับตำบลบ้านฆ้อง เป็นหน่วยจัดการเรียนรู้ที่มุ่งให้บริการทางการศึกษาแก่ประชาชนในพื้นที่ โดยเน้นการเรียนรู้ตลอดชีวิต การพัฒนาทักษะที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต การพัฒนาอาชีพ การใช้เทคโนโลยีและสื่อดิจิทัล ตลอดจนการสร้างความร่วมมือกับภาคีเครือข่าย เพื่อให้ประชาชนสามารถนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการดำเนินชีวิต การประกอบอาชีพ และการพัฒนาชุมชนได้อย่างเหมาะสม บทบาทและภารกิจ ส่งเสริมและสนับสนุนการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐานสำหรับประชาชนในพื้นที่ ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตและการศึกษาตามความสนใจ จัดกิจกรรมพัฒนาทักษะชีวิตให้ประชาชนสามารถดำรงชีวิตได้อย่างเหมาะสม ส่งเสริมและพัฒนาทักษะด้านอาชีพ เพื่อสร้างรายได้และความมั่นคงให้แก่ประชาชน ส่งเสริมการเรียนรู้จากภูมิปัญญาท้องถิ่นและแหล่งเรียนรู้ในชุมชน ส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการเรียนรู้และการประกอบอาชีพ ประสานความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐ เอกชน องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และภาคีเครือข่าย สนับสนุนการพัฒนาชุมชนให้เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ ความสำคัญต่อชุมชน ศกร.ระดับตำบลบ้านฆ้องมีบทบาทเป็น “แหล่งเรียนรู้ใกล้บ้าน” ที่เปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถเข้าถึงการศึกษาได้อย่างทั่วถึงและต่อเนื่อง โดยมุ่งเน้นการเรียนรู้ที่สอดคล้องกับบริบทและความต้องการของชุมชน ทั้งด้านการศึกษา อาชีพ สุขภาพ คุณภาพชีวิต และการใช้เทคโนโลยี การดำเนินงานของศูนย์ให้ความสำคัญกับการมีส่วนร่วมของประชาชนและภาคีเครือข่าย เพื่อร่วมกันพัฒนาศักยภาพของคนในชุมชนให้สามารถพึ่งพาตนเองได้ มีทักษะที่เหมาะสมกับการเปลี่ยนแปลงของสังคม และสามารถนำความรู้ไปใช้ในการพัฒนาคุณภาพชีวิต ครอบครัว อาชีพ และชุมชนได้อย่างยั่งยืน
อ.ปากท่อ ต.วัดยางงาม
พัฒนามาจากภูมิปัญญาการจักสานพื้นบ้าน เมื่อหวายธรรมชาติหายากและมีราคาแพง ชุมชนจึงหัน มาบริโภคพืชผักที่ปลอดสารพิษโดยปลูกผักเพื่อลดต้นทุน และเป็นการสร้างรายได้ให้กับคนชุมชน และใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์
อ.เมืองราชบุรี ต.บางป่า
วิสาหกิจชุมชนคนคลองบางป่า เกิดจากการริเริ่มของ นางสาววิภาดา โควินท์ ประธานกลุ่ม ซึ่งหลังจาก เรียนจบการศึกษาในระดับปริญญาตรี ภาควิชาพืชสวน สาขาวิทยาศาสตร์เกษตร คณะเกษตรวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน มีความคิดอยากกลับมาสานต่อสืบทอดอาชีพการเกษตร ต่อซึ่งในสวนมีผลผลิตหลายอย่าง ได้แก่ มะพร้าวน้ำหอม กล้วย หม่อน มะม่วง กระท้อนฯลฯ เดิมผลผลิตที่ได้จะจำหน่ายแบบสด โดยผ่านพ่อค้าคนกลางทำให้ได้ราคาค่อนข้างต่ำ จึงเกิดแนวคิดที่จะเพิ่มมูลค่าโดยการแปรรูป เริ่มจากกล้วยซึ่งผลผลิตมีมากจึงแปรรูปเป็นข้าวเกรียบกล้วย กล้วยตาก ใช้ชื่อผลิตภัณฑ์ว่า "สวนโควินท์" ซึ่งได้รับผลตอบรับจากลูกค้าเป็นอย่างดีมียอดขายเพิ่มขึ้น ส่งผลให้ผลผลิตที่นำมาแปรรูปไม่เพียงพอ จึงคิดที่จะ จัดตั้งกลุ่มเป็นวิสาหกิจชุมชนเพื่อรับซื้อผลผลิตจากสมาชิก เพิ่มกำลังการผลิตและขยายตลาด ผลิตภัณฑ์ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชน ได้แก่ ทองม้วนกล้วย ชาสมุนไพร (ซาใบหม่อน ใบเตย หญ้าหวาน อัญชัน) ชากระชาย ฟ้าทะลายโจรแคปซูล ผลิตภัณฑ์ได้รับกรรับรองมาตรฐาน อย. มผช. และ OTOP และสถานที่ผลิตสะอาดปลอดภัยได้มาตรฐานการผลิตขั้นต้น (Primary GMP) หลังจากการจัดตั้งเป็นวิสาหกิจชุมชนได้มีการพัฒนาพื้นที่ภายในกลุ่มจนกลายเป็นศูนย์เรียนรู้ทฤษฎีใหม่ รูปแบบ “โคกหนองนาโมเดล” และจัดตั้งเป็นแหล่งท่องเที่ยว เชิงเกษตรโดยเปิดอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ ๑๐ ตุลาคม ๒๕๖๓ และได้รับการรับรองมาตรฐานโฮมสเตย์ไทย ในปี ๒๕๖๕
อ.ปากท่อ ต.ยางหัก
รายงานผลการปฏิบัติงานที่ดี ( Best Practice ) ชื่อผลงาน : การติดตามนักศึกษาเพื่อเพิ่มจำนวนนักศึกษาเข้าสอบทางการศึกษาระดับชาติ ด้านการศึกษานอกระบบโรงเรียน ( N-NET ) ประจำภาคเรียนที่ 2/2568 โดยใช้วิธีการติดตามผู้เรียนรายบุคคล เล่มนี้ จัดทำขึ้นเพื่อเสนอผลงาน/นวัตกรรม การปฏิบัติที่ดี ( Best Practice ) ภายใต้ยุทธศาสตร์และแผนปฏิบัติการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 ของกระทรวงศึกษาธิการ และสอดคล้องกับนโยบายและจุดเน้นการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 ของกรมส่งเสริมการเรียนรู้ ขอขอบพระคุณ ทุกภาคส่วนที่ได้ให้ความร่วมมือในการจัดทำรายงานผลการปฏิบัติงานที่ดี ( Best Practice ) ชื่อผลงาน : การติดตามนักศึกษาเพื่อเพิ่มจำนวนนักศึกษาเข้าสอบ ทางการศึกษาระดับชาติด้านการศึกษานอกระบบโรงเรียน ( N-NET ) ประจำภาคเรียนที่ 2/2568 โดยใช้วิธีการติดตามผู้เรียนรายบุคคล เล่มนี้
อ.ปากท่อ ต.ดอนทราย
เริ่มจดทะเบียนในรูปวิสาหกิจชุมชน เมื่อวันที่ 13 กันยายน 2566 ทำการปลูกพืชสมุนไพรปลอดสารเคมี, การแปรรูปผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพ, รวมถึงการให้บริการศาสตร์นวดไทยภายใต้ชื่อ "นิยมนวดไทย" และขึ้นทะเบียน ผู้ผลิต ผู้ประกอบการ OTOP ในนาม สมุนไพรไทยนิยม ผลิตภัณฑ์ประเภท สมุนไพรที่ไม่ใช่อาหาร จำนวน 5 ผลิตภัณฑ์ ได้แก่ ยาดมสมุนไพรไทยนิยม, ลูกประคบสมุนไพรไทยนิยม,น้ำมันนวดสมุนไพรไทยนิยม,สเปรย์สมุนไพรไทยนิยม และน้ำมันเขียวสมุนไพรไทยนิยม
อ.ปากท่อ ต.ทุ่งหลวง
นางสายชล ชุ่มจันทร์ ประธาน อสม.ตำบลทุ่งหลวง อดีตเป็นอสม.ดีเด่นระดับภาคกลาง เมื่อปีพ.ศ.2556 มีความเชี่ยวชาญในการดูแลผู้พิการและผู้สูงอายุ เนื่องจากได้รับการเรียนรู้และฝึกปฎิบัติจากกระทรวงสาธารณสุข จนเกิดความเชี่ยวชาญ และเป็นอสม.มากว่า30ปี มีทักษะการเป็นวิทยากร สามารถพูด ให้ความรู้แก่อสม.ด้วยกัน และประชาชนในพื้นที่ตำบลทุ่งหลวง บ่อยครั้งที่ออกให้บริการตรวจสุขภาพและให้ความรู้แก่ผู้สูงอายุในตำบล รวมทั้งเป็นผู้ดูแลโครงการผู้สูงอายุของเทศบาลตำบลทุ่งหลวง นางสายชล ชุ่มจันทร์ มีจิตสาธารณะ เป็นที่รู้จักของผู้สูงอายุทั้งตำบล
อ.เมืองราชบุรี ต.เจดีย์หัก
ขนมปลากริม คือขนมไทยโบราณทำด้วยแป้งต้มสุก นิยมกินคู่กับ ขนมไข่เต่า ในชามเดียวกัน เรียกว่า ปลากริมไข่เต่า ให้รสชาติหวานและเค็มตัดกันอย่างกลมกล่อม